Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, bugün Beijing’deki Büyük Halk Toplantı Sarayı’nda Çin’e resmi ziyarette bulunan Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman ile görüştü.

Xi Jinping, görüşmede Tacikistan’ın bağımsızlığının 35. yılını ve ülkenin kalkınma sürecinde elde ettiği önemli başarıları kutladı. Karşılıklı ve sarsılmaz desteğin Çin-Tacikistan ilişkilerinin temelini oluşturduğunu belirten Xi, uluslararası koşullar nasıl değişirse değişsin iki ülkenin birbirini gözeten iyi komşular, samimi ve güvene dayalı dostlar ile kalkınma yolunda birlikte ilerleyen ortaklar olmaya devam edeceğini söyledi.

Xi, taraflar arasında imzalanan “Çin-Tacikistan Kalıcı İyi Komşuluk, Dostluk ve İşbirliği Antlaşması”nın iki ülke arasındaki yüksek düzeyli siyasi güveni yansıttığını ve nesiller boyu sürecek dostluk için güçlü bir güvence oluşturduğunu ifade etti. Çin’in, ortak geleceği paylaşan daha güçlü bir Çin-Tacikistan kader birliği inşa etmek ve iki halkın refahını artırmak amacıyla Tacikistan ile omuz omuza çalışmaya hazır olduğunu kaydetti.

Çin’in, Tacikistan’ın kendi ulusal koşullarına uygun kalkınma yolunu izlemesini desteklemeyi sürdüreceğini belirten Xi Jinping, Tacikistan’ın ulusal bağımsızlığını, egemenliğini ve güvenliğini koruma çabalarına yönelik destek sağlamaya devam edeceklerini vurguladı.

Xi Jinping, bu yılın Çin’in “15. Beş Yıllık Plan” döneminin başlangıcı olduğunu, Tacikistan’ın ise “2030 Öncesi Ulusal Kalkınma Stratejisi”ni hızla ilerlettiğini hatırlatarak iki tarafın yüksek kaliteli Kuşak ve Yol işbirliğini temel alarak kalkınma stratejilerini daha güçlü şekilde uyumlaştırması önerisinde bulundu.

İki ülkenin ticari ve ekonomik işbirliğindeki olumlu ivmeyi koruması gerektiğini belirten Xi, ticaret ve yatırımlarda hem niteliğin hem de hacmin artırılmasının önemine dikkat çekti. Xi ayrıca, önemli projelerin güvence altına alınacağını, yeşil enerji, dijital ekonomi, akıllı şehirler ve yapay zekâ alanlarında işbirliğinin genişletileceğini ve bilim-teknoloji alanındaki yenilik kapasitesinin artırılacağını ifade etti.

Halklar arası temasların güçlendirilmesi gerektiğini kaydeden Xi Jinping, yerel yönetimler arasındaki işbirliği için yeni modeller geliştirilmesini ve iki halk arasındaki karşılıklı anlayış ile yakınlaşmanın artırılmasını desteklediklerini söyledi.

Xi, güvenlik ve hukuk uygulama alanlarında işbirliğinin güçlendirilmesi ve “Üç Kötü Güç” olarak tanımlanan terörizm, ayrılıkçılık ve aşırıcılıkla kararlı mücadele yürütülmesi gerektiğini de vurguladı. Çin’in, Tacikistan’ın Uluslararası Arabuluculuk Örgütü’ne katılımını memnuniyetle karşıladığını belirten Xi, Çin’in Tacikistan’la Birleşmiş Milletler, Shanghai İşbirliği Örgütü ve Çin-Orta Asya Mekanizması çerçevesinde işbirliğini güçlendirerek gerçek çok taraflılığı desteklemeye ve daha adil bir küresel yönetişim sisteminin tesisini sağlamaya hazır olduğunu ifade etti.

Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman ise yeni dönemde Tacikistan-Çin kapsamlı stratejik ortaklığının sürekli derinleştiğini belirtti. Ticaret, yatırım, ulaştırma ve tarım gibi alanlardaki işbirliğinin verimli sonuçlar verdiğini söyleyen Rahman, büyük projelerin istikrarlı şekilde ilerletildiğini, kültürel ve beşeri temasların da giderek arttığını kaydetti.

Rahman, bugün imzalanan “Tacikistan-Çin Kalıcı İyi Komşuluk, Dostluk ve İşbirliği Antlaşması”nın iki ülke ilişkilerinin yeni bir tarihi aşamaya girdiğini ortaya koyduğunu ve uzun vadeli işbirliği için yeni fırsatlar yaratacağını ifade etti.

Taiwan’ın Çin’in ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayan Rahman, Tacikistan’ın Tek Çin ilkesine kararlılıkla bağlı olduğunu söyledi. Rahman ayrıca, kritik mineraller, yapay zekâ ve teknolojik yenilik gibi alanlarda Çin ile işbirliğini güçlendirmeyi, insan hareketliliğini kolaylaştırmayı ve eğitim alanındaki temasları artırmayı hedeflediklerini dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Xi Jinping’in ortaya koyduğu küresel inisiyatiflerin dünya açısından büyük önem taşıdığını belirten Rahman, Çin’in uluslararası krizlerin siyasi yollarla çözülmesi için yürüttüğü kararlı diplomatik çabaları ve Orta Doğu’daki gerilimin azaltılması yönündeki rolünü takdir ettiklerini ifade etti. Tacikistan’ın Çin ile çok taraflı işbirliğini güçlendirerek “Üç Kötü Güç” ve sınır aşan suçlarla ortak mücadele yürütmeye hazır olduğunu da sözlerine ekledi.

Görüşmenin ardından iki lider, “Çin Halk Cumhuriyeti ile Tacikistan Cumhuriyeti Kalıcı İyi Komşuluk, Dostluk ve İşbirliği Antlaşması” ile “Yeni Çağda Çin-Tacikistan Kapsamlı Stratejik Ortaklığının Derinleştirilmesine İlişkin Ortak Bildirge”yi imzaladı.

İki lider ayrıca parti ilişkileri, ekonomi, ticaret, yatırım, yapay zekâ, yeşil mineraller ve medya alanlarını kapsayan ondan fazla işbirliği belgesinin imzalanmasına tanıklık etti.

Ziyaret kapsamında tarım, kültür, eğitim, konut inşaatı, denetim-karantina ve piyasa gözetimi alanlarında da çok sayıda işbirliği belgesi imzalandı.