Bu yaz, Avrupa kıtası yine aşırı sıcaklıklar nedeniyle adeta fırına dönmüştür. Hava sıcaklığı Fransa’da 45, Almanya’da 42 dereceye çıkarken, İngiltere’de rekor düzeyde sıcaklıklar yaşandı. Güney Avrupa bölgesinde ise sıcaklıkların 50 dereceye yaklaştığı günler oldu. Mağazalarda klima ve elektrikli vantilatörler tükenirken, bir dönem maden suyu bile bulunamaz hale geldi. İnsanlar kavurucu sıcaklarla mücadele etmeye çalışıyor, çare bulamayınca geceleri uykusuz kalıyor, hatta bazı insanlar sıcak hava nedeniyle hayatını kaybediyor.

Onlarca yıldır alıştıkları dondurma ve buzlu kola gibi içecekler bile Avrupalıları sıcaklardan kurtaramadı. Ancak Çin usulü bir çorbayı keşfettikten sonra gerçek serinliği hissetmeye başladılar.

Maş Fasulyesi Çorbası

“Maş Fasulyesi Çorbası” adı verilen bu içecek, Avrupalılar tarafından gizemli bir içecek olarak kabul ediliyor. Çünkü bu Çin içeceği, buzdolabından çıkarıldıktan sonra içildiğinde, susuzluğu koladan çok daha fazla giderebiliyor ve insana daha uzun süre serinlik hissi veriyor.

Avrupalıların bu keşfi, Çinli  öğrenci  Lin’in  sosyal medyada yaptığı bir video paylaşımıyla başladı.

Sıcak bir günde Lin, birkaç arkadaşıyla birlikte kiraladıkları apartmana döndüğünde doğrudan mutfağa girdi ve buzdolabından bir kâse Maş Fasulyesi Çorbası çıkarıp içti. Ardından memnuniyetle iç çekerek şöyle dedi:

“Ah, işte yazın tadı budur!”

Bu görüntü kısa sürede çok izlendi ve yorumlar hızla arttı:

“Bu nasıl bir içecek?”

“Sanki tadı çok güzel görünüyor.”

“Neden böyle bir şeyi daha önce hiç bilmiyorduk?”

Lin bu yorumlara çok şaşırdı. Çünkü ona göre, yaptığı şey sadece yaz aylarında içmeye alıştığı sıradan bir içecekti. Ancak yabancı arkadaşlarının çeşitli sorular sorması ve tadına bakmak istemesi onu şaşırttı.

Bunun üzerine Lin, kiraladığı apartmanda büyük bir tencere dolusu Maş Fasulyesi Çorbası yaptı ve apartmanı paylaşan yabancı arkadaşlarına ve komşularına dağıttı. Bunu duyan bazı insanlar Lin’in kapısına kadar gelip:

“O yeşil çorbadan biraz daha var mı?” diye sordu.

Lin ise:

“O sadece Maş Fasulyesi Çorbası, ‘sihirli bir iksir’ değil.” diye cevap verdi.

Ancak arkadaşları yine de bu çorbaya “Çin Sihirli Yeşil Çorbası” adını verdi.

Bu çorbayı deneyen Avrupalıların çoğu, çorbayı çok beğendiklerini söyledi.

“Çay ve sıcak su, Çin içecekleri demektir.” diye düşünen bir Alman, katıldığı bir röportajda Maş Fasulyesi Çorbası’nın bu düşüncesini değiştirdiğini söyledi. Çorbanın diğer soğuk içeceklerden daha güzel bir tada sahip olduğunu ve içtikten sonra uzun süre susamadığını belirtti.

Bir Fransız kız ise daha da ileri gitti. Her gün bir tencere Maş Fasulyesi Çorbası hazırlıyor, buzdolabında saklıyor ve sabah işe giderken bir şişe çorbayı yanında götürüyor. Onun önerisiyle ofisteki meslektaşlarının yarısı artık Maş Fasulyesi Çorbası içiyor. Çorbaya verdikleri isim ise:

“Doğu Enerji Suyu.”

Maş Fasulyesi Çorbası’nın nesi var?

Öncelikle, bu çorbanın gerçekten serinletici bir etkisi vardır.

Çinliler bu çorbayı tüketmeye yeni başlamadı. Her Çinli çocuk, çocukluğundan itibaren bu içecekle tanışır. Bu çorba, yaz aylarının vazgeçilmezlerinden biridir. İçeriğinde bol miktarda B vitamini ve mineral bulunur; sıcak havalarda terleyen insanlara adeta ilaç gibi gelir.

İkincisi, çorbanın maliyeti o kadar düşüktür ki, insanı şaşırtır. Avrupa’daki Asya süpermarketlerinde büyük bir paket Maş Fasulyesi sadece birkaç avroya satılır ve bu paketle birkaç tencere çorba yapılabilir.

Bir Alman vatandaşı şöyle bir hesaplama yaptı:

“Bir sütlü çay 5 veya 6 avroya satılıyor. Bir kâse Maş Fasulyesi Çorbası’nın maliyeti ise 1 avroya bile ulaşmıyor ve üstelik daha sağlıklı. Bu çorba, ‘fakiri mutlu eden’ bir çorbadır.”

Ayrıca Maş Fasulyesi Çorbası’na farklı malzemeler eklemek de mümkündür. Örneğin kristal şeker, lotus tohumu, Hindistan cevizi suyu, mango, sago gibi malzemeler kullanılabilir. Bazı Avrupalılar Maş Fasulyesi Çorbası ile buzlu dondurma, bazıları ise sütlü kokteyller hazırlıyor. Bazı İngilizler ise onu tatlıların temel malzemesi olarak kullanıyor.

Çinlileri en çok duygulandıran nokta ise, bazı Avrupalıların bu çorbanın yapımını araştırmaya başlamasıdır. Hatta bazıları Çince menüleri kendi ana dillerine çeviriyor ve bu geleneği öğrenmeye çalışıyor.

Maş Fasulyesi Çorbası’nın popülerleşmesiyle birlikte fasulye satışları da arttı. Bazı Avrupalılar kendi balkonlarında Maş Fasulyesi yetiştirmeye başladı. Sosyal medya platformlarında bu konuyla ilgili paylaşımlar büyük ilgi görüyor.

Bu çorbanın hazırlanması için ileri teknolojiye veya pahalı malzemelere gerek yoktur. Bir miktar Maş Fasulyesi, bir tencere su ve biraz kristal şeker yeterlidir. Fasulyeler haşlandıktan sonra çorba buzdolabında soğumaya bırakılır ve soğuk olarak servis edilir. Çorba, insanın içini ferahlatır.

Eğer siz de bu çorbayı denemek isterseniz, size küçük bir sır vereyim: Maş Fasulyeleri yıkandıktan sonra donana kadar dondurulmaları tavsiye edilir. Ertesi sabah tencerede haşlandığında taneler kısa sürede çiçek gibi açılır, daha hızlı pişer ve böylelikle zamandan tasarruf edilir.

Maş Fasulyesi Çorbası’nı içmek, sizin için yepyeni bir yaşam tarzı olabilir: basit, doğal ve etkili. Bu, Çin halkının günlük yaşamındaki pratik zekâyı yansıtır.

Eski çağlarda yaşayan insanlar bugünkü sıcaklıklarla karşılaşsaydı ne yapardı?

Günümüz dünyasında küresel ısınma meselesi her geçen gün daha ciddi bir sorun haline gelirken, insanlar şunu merak edebilir: Acaba eski çağlarda yaşayan insanlar bugünkü sıcaklıklarla karşılaşsaydı ne yapardı? Serinlemek için hangi yöntemlere başvururlardı?

Çin’in Tang İmparatorluğu (618-907) döneminde, şiddetli kar yağışlarının ve soğuk havaların yaşandığı yılların sayısının az olduğu, hatta hiç kar yağmayan yılların sayısının 19’a ulaştığı belirtiliyor. Bu verilere dayanarak bazı araştırmacılar, Tang döneminin Çin tarihindeki en sıcak dönemlerden biri olduğunu savunuyor.

Peki Tang dönemindeki insanlar, yazın kavurucu sıcaklarında iştahlarını açmak ve kendilerini daha iyi hissetmek için ne yer, ne tüketirdi? Bunun için eski bir duvar resmine bakalım. Resimdeki dondurmaya dikkat edelim.

Li Xian, Tang İmparatorluğu’nun prenslerinden biridir. Onun mezarının duvarlarında birçok resim bulunmaktadır. Bu resimlerden birinde, prensin hizmetçi kızları tasvir edilir. Kızlardan biri kırmızı bir elbise giymekte, iki eliyle dörtgen şeklinde bir tepsi taşımaktadır. Tepsinin üzerinde beyaz bir yığın bulunmaktadır. Bu yiyeceğin, “Su Shan” adı verilen dondurma türü bir tatlı olduğu düşünülmektedir.

Bu duvar resmi, Tang İmparatorluğu’nun yemek kültürünü araştırmak için değerli bir görsel kaynak sağlamıştır.

Mezardaki başka bir duvar resminde ise bir hizmetçi kızın elinde kare şeklinde bir kutu tuttuğu görülür. Kutunun içinde vida şeklinde görünen “hamur işi” bulunmaktadır. Bazı kızlar ise yuvarlak veya altıgen tepsiler taşımaktadır ve üzerlerinde farklı şekillerde nesneler vardır. Bazı bilim insanları bu nesnelerin süs bitkileri veya dekoratif ürünler olduğunu düşünürken, bazıları ise bunların o dönemdeki Su Shan, yani dondurma olduğunu savunmaktadır.

Su Shan nasıl yapılır?

“Su” kelimesinin, Sufle kelimesinin Çince telaffuzundan geldiği düşünülmektedir. “Shan” ise Çince’de dağ anlamına gelir. Su Shan’ın yapım tekniği, Güney-Kuzey Hanedanları (420-589) döneminde kuzeyde yaşayan göçebe topluluklar tarafından Merkezi Ovalar’a getirilmiştir.

Bir tarih kaydında bu tekniğin ayrıntıları anlatılmıştır. Yapım yöntemi, kaymak ve tereyağı üretimine oldukça benzemektedir.

Tang İmparatorluğu dönemine gelindiğinde Su, doğrudan yenilebiliyor, çayın içine eklenebiliyor veya pastaların içine katılabiliyordu. Bu dönemde Su’nun, uzun ömrün anahtarı olduğuna inanılıyordu.

Su Shan’ın yapım aşamalarına bakalım:

Önce tereyağı eritilir. Daha sonra bir mutfak aracının üzerine damlatılarak dağ şeklinde bir görünüm verilir. Son olarak buz depolarında dondurulur. Servis edilmeden önce üzerine mevsim çiçekleri konularak süslenir.

Böylece hem tadı hem de görünümü güzel olan serinletici bir tatlı ortaya çıkar. Bu tatlı, modern dondurmanın ilk örneklerinden biri gibi görülebilir.

Çin tarihinde sadece Su Shan değil, daha eski dönemlerde de buz gibi serin tatlı ve içecekler bulunuyordu. Örneğin Qin Öncesi dönemde (M.Ö. 221 öncesi) soğuk içecekler şiirlere konu olmuştur. Pirinçten yapılan bir içeceğin buzla soğutulduktan sonra serin ve tatlı bir hale geldiği, insanlara ferahlık verdiği anlatılır.

İçecekleri ve bazı yiyecekleri soğutmak için buz depoları gibi saklama alanları da geliştirilmişti. Sui (581-618) ve Tang dönemlerinde “Yinzi” adlı şifalı bir içeceğin bulunduğu bilinmektedir. Meyveler ve şifalı bitkiler birlikte suda kaynatılarak hazırlanan bu içecek, hem susuzluğu gideriyor hem de sağlığa faydalı olduğuna inanılıyordu.

Song İmparatorluğu dönemine (960-1279) gelindiğinde soğuk içecek sektörü hızla gelişti. Başkent Bianjing’deki gece pazarlarında yaz aylarında meyan kökü eklenmiş soğuk içecekler satılır, hatta yalnızca soğuk içecek satan dükkânlar bile bulunurdu.

Ming (1368-1644) ve Qing (1636-1912) hanedanları döneminde ise buzlu kara erik suyu oldukça popülerdi. Kuru siyah erikler suda bekletilir, alıç ile birlikte tencereye konulur, üzerine su eklenip kaynatılırdı. Daha sonra soğutularak servis edilirdi. Bu içecek her yaş grubuna uygundu ve günümüzde bile Çin ailelerinin yaz aylarında sıkça hazırladığı geleneksel içeceklerden biridir.

Siz de anlattığım tariflere göre bu içecekleri ve tatlıları deneyebilirsiniz. Eğer beğenirseniz arkadaşlarınıza da öğretebilirsiniz.